"Anh chỉ đang chơi với bọn trẻ thôi, đó không phải là tập bóng đá!"

Nỗi băn khoăn của một huấn luyện viên

Một huấn luyện viên bóng đá trẻ đã chia sẻ kinh nghiệm của mình:

Tôi không xuất thân từ đào tạo bóng đá chuyên nghiệp hay học viện — tôi chỉ lớn lên chơi bóng đá. Ở tuổi ba mươi, tôi đã bỏ một công việc ổn định để cống hiến cho phát triển bóng đá trẻ. Bây giờ tôi huấn luyện trẻ mẫu giáo và lớp 1.

Tôi đã xem một số video về phát triển bóng đá trẻ của Nhật Bản và rất đồng tình với triết lý của họ. Các huấn luyện viên của họ có tính cách rất sôi nổi và vui vẻ. Tương tự, tôi cũng có sự gần gũi tự nhiên với trẻ em và thích đùa giỡn với chúng.

Các buổi tập của tôi cơ bản là chơi — trò chơi nhóm với nhiều lần chạm bóng, để các em làm quen với bóng và học cách kiểm soát bóng qua trò chơi. Tôi nghĩ kết quả rất tốt.

Nhưng vấn đề là một số đồng nghiệp không thể chấp nhận cách tiếp cận này. Họ nói những lời mỉa mai, bảo rằng tôi chỉ đang chơi với bọn trẻ và đó không phải là tập bóng đá thực sự.

Rất bức xúc. Tôi muốn biết — mọi người nghĩ sao?

Câu hỏi này đã châm ngòi cho một cuộc thảo luận sôi nổi. Dưới đây là phản hồi từ nhiều huấn luyện viên khác nhau.

Kiên trì — để kết quả lên tiếng

HLV A:

Câu hỏi hay! Và đây là tình huống rất phổ biến!

Bạn nói mình không xuất thân từ bóng đá chuyên nghiệp, vậy những huấn luyện viên chỉ trích có lẽ chủ yếu là những người có nền tảng chuyên nghiệp, đúng không?

Hầu như tất cả huấn luyện viên xung quanh chúng tôi đều không chấp nhận phương pháp luyện tập của chúng tôi — thậm chí có người còn thù địch.

Nhưng sau vài năm, mọi thứ đã cải thiện rất nhiều. Ít huấn luyện viên hơn không hiểu mối quan hệ giữa tập luyện và trò chơi, và ngày càng nhiều người bắt đầu cố gắng đưa niềm vui vào các buổi tập.

Vậy cốt lõi của vấn đề này thực sự là cách đối mặt với thái độ của đồng nghiệp, đúng không?

Tôi nghĩ quan trọng nhất là kiên trì — vì chỉ có kiên trì mới đạt được kết quả, và chỉ có kết quả mới có sức thuyết phục, dù là với phụ huynh hay đồng nghiệp.

Sau đó bạn mới có thể ảnh hưởng và thay đổi quan điểm của người khác — tất nhiên đó không phải là mục đích chính. Nâng cao hiệu quả giảng dạy trong trò chơi cũng rất quan trọng.

Phân biệt ba loại phản đối

HLV B:

Phát triển sự hứng thú không có gì sai. Một số huấn luyện viên không chấp nhận, có thể chia thành mấy loại.

Loại thứ nhất: dù bạn dạy thế nào, họ cũng có ý kiến.

Những người này không chịu được khi thấy người khác thành công. Lớp của họ thì buồn tẻ, nhưng khi thấy buổi tập của người khác tràn ngập tiếng cười và niềm vui thì mất cân bằng, phải đưa ra vài nhận xét cực đoan mới thấy thoải mái. Người như vậy ngành nào cũng có, có thể bỏ qua.

Loại thứ hai rất coi trọng kỹ năng bóng đá, không cam lòng đánh đồng tập bóng đá với trò chơi.

Trong thâm tâm họ nghĩ nếu chỉ là trò chơi đơn giản thì tìm một cô giáo mẫu giáo dạy cũng được. "Tôi là huấn luyện viên bóng đá có trình độ chuyên nghiệp, bài tập của tôi phải cao hơn trò chơi." Những người này coi thường trò chơi từ trong xương.

Loại thứ ba là lý trí và khách quan nhất. Họ không phản đối hình thức trò chơi nhưng luôn lấy bóng đá làm nền tảng giảng dạy.

Hứng thú dẫn đường tới bóng đá. Bề ngoài là trò chơi, nhưng bản chất là phát triển cho trẻ em nhận thức về bóng đá, luật chơi, tinh thần đồng đội, thể lực, phẩm chất đạo đức...

Nếu họ phát hiện một trò chơi có ít hoặc không liên quan đến bóng đá, thì ý kiến của họ đáng được lắng nghe nghiêm túc.

Tóm lại, đối với trẻ mẫu giáo, hình thức trò chơi hoàn toàn phù hợp. Vấn đề là huấn luyện viên phải vắt óc tìm cách khai thác tối đa lợi ích phát triển đằng sau mỗi trò chơi — đặc biệt là cho sự phát triển bóng đá.

Tại sao trẻ lớn hơn lại ít chơi trò chơi trong tập luyện? Vì với trình độ kỹ thuật và sự hiểu biết về bóng đá của chúng, bản thân môn thể thao đã là trò chơi thú vị nhất.

Trẻ nhỏ nhận thức về bóng đá khác nhau — trong mắt chúng, quả bóng đá chỉ là một thứ tròn tròn, lăn được và nảy được mà thôi. Vì vậy muốn thu hút chúng phải thiết kế đủ loại trò chơi sáng tạo.

Tại sao trò chơi dễ được trẻ em chấp nhận hơn?

Ngoài việc tiếp cận qua hứng thú, một lý do khác khiến trò chơi dễ được trẻ em chấp nhận hơn là vì trò chơi phù hợp hơn với giá trị quan và cách tư duy của trẻ em.

Với người lớn, bóng đá là cuộc chiến nơi cả hai bên tung hết tài nghệ. Nhưng trẻ em sẽ nghĩ: tại sao tôi phải cực khổ tranh giành một quả bóng!?

Ví dụ, khi chơi với trẻ nhỏ, mỗi người đóng một vai. Trước khi "đấu", báo danh cho nhau: "Tao là gấu, tao có sức mạnh gấu cực kỳ lợi hại!" Rồi trẻ sẽ nói: "Tao là công chúa gấu, tao sẽ tiêu diệt mày, con gấu thối này!" Khi dùng chiêu cũng phải hét tên chiêu, hoàn toàn ngẫu hứng, rất buồn cười và vui.

Thử tưởng tượng, nếu thực sự đánh nhau nghiêm túc, trẻ có vui không!

Nói lại, định hướng theo hứng thú là điều ai cũng nên đồng ý. Câu hỏi cốt lõi nhất phải là: làm thế nào để trò chơi phục vụ bóng đá tốt hơn.

Ví dụ, khi thiết kế một hoạt động trò chơi, trong đó có bao nhiêu điểm giảng dạy? Yếu tố nào thuộc về trò chơi, yếu tố nào thuộc về bóng đá?

Khai sáng, không phải huấn luyện

HLV C:

Trước lớp 1, giai đoạn mẫu giáo, nên gọi là khai sáng, không nên gọi là huấn luyện.

Lên lớp 1 rồi, có thể dần dần thay đổi phương pháp, tăng tỷ trọng tập kỹ thuật.

Kiên trì với điều bạn cho là đúng.

HLV D:

Tôi nghĩ xuất thân chuyên nghiệp hay không không quan trọng. Ở châu Âu cũng có rất nhiều huấn luyện viên không biết đá bóng, nhưng điều đó không ngăn họ trở thành huấn luyện viên có năng lực.

Theo tôi, quan trọng nhất là trẻ em và phụ huynh chấp nhận và thích triết lý huấn luyện của bạn. Sự ganh ghét và lời mỉa mai giữa đồng nghiệp là chuyện bình thường.

Khai sáng bóng đá cho trẻ nhỏ là vùng đất chưa khai phá

HLV E:

Giáo dục khai sáng bóng đá cho trẻ nhỏ dường như là vùng trống. Ngay cả huấn luyện viên chuyên nghiệp của liên đoàn bóng đá cũng hiếm khi có kinh nghiệm thực tế trong lĩnh vực này.

Vì vậy trong lĩnh vực này không có cái gọi là đồng nghiệp, chỉ trỏ cũng chỉ là quan điểm cá nhân.

Quan điểm của tôi là nhiều khám phá, nhiều thực hành. Học hỏi lý niệm tiên tiến từ nước ngoài, nhưng tình hình cụ thể của trẻ em mỗi nơi khác với nước ngoài, cần kết hợp với hoàn cảnh của mình.

Tóm lại, nhiều thực hành, nhiều khám phá.

Khi lên lớp khó tránh khỏi những chỗ chưa hợp lý hoặc không đúng, làm sao sửa chữa và nâng cao kịp thời là một vấn đề.

Cá nhân rất mong muốn có huấn luyện viên giàu kinh nghiệm, trình độ cao hướng dẫn.

Thêm nhiều tiếng nói từ các HLV

HLV F:

Huấn luyện trẻ mẫu giáo và lớp 1 thì phải lấy trò chơi làm chủ, chính là chơi, để các em hứng thú với bóng đá. Đừng quan tâm lời mỉa mai, kiên trì hướng đi đúng đắn.

HLV G:

Thực ra chỉ cần xem mục đích tập luyện — là phát triển hứng thú hay lấy thành tích. Giáo dục khai sáng chắc chắn phải lấy trò chơi làm chủ, khiến trẻ hứng thú là bước đầu tiên.

HLV H:

Suy nghĩ cá nhân: ba tháng đầu tiếp xúc bóng đá, miễn trò chơi vui, trẻ đầu tư và vui vẻ, huấn luyện viên đó là giỏi rồi. Ba tháng sau, trẻ có năng khiếu có thể vào lớp tinh hoa, năng khiếu bình thường tiếp tục chơi trò chơi. Mục đích giai đoạn khai sáng là khiến các em yêu thích bóng đá.

HLV I:

Tôi cho rằng giai đoạn khai sáng lấy phát triển hứng thú làm chủ, trên cơ sở đó thiết lập các hoạt động trò chơi có mục đích. Quan trọng không kém là dạy trẻ cách xử lý mối quan hệ với bạn bè, để các em học quy tắc ngay từ giai đoạn bắt đầu.

Suy nghĩ về thiết kế buổi tập

Huấn luyện viên đặt câu hỏi bổ sung kinh nghiệm thực tế:

Mọi người nói trẻ mẫu giáo cần kiên nhẫn, tôi nghĩ lý do lớn là kỷ luật của trẻ quá kém, nhưng tôi nghĩ thiết kế bài tập có thể khiến tất cả cùng vận động, cùng chơi, và huấn luyện viên có thể khuấy động bầu không khí tốt, thực ra không quá khó dẫn dắt.

Đúng là gọi "khai sáng bóng đá" khoa học hơn, cảm ơn mọi người chỉ giáo.

Mỗi buổi tập khai sáng kéo dài từ bốn mươi phút đến một tiếng. Có khi kết thúc buổi tập, các em nài nỉ chơi thêm một lần nữa. Nhìn khuôn mặt đầm đìa mồ hôi, thật không nỡ từ chối. Nhưng kết thúc với cảm giác chưa thỏa mãn mới khiến các em muốn đến chơi bóng đá.

Mỗi lần kết thúc buổi tập đều phát cho các em đồ ăn nhẹ, một lớp tối đa mười em.

Nguyên tắc thiết kế bài tập khai sáng của tôi là: ít chờ đợi, tất cả vận động, nhiều chạm bóng.

Lứa tuổi khác nhau, cách dạy khác nhau

HLV J:

Lứa tuổi khác nhau có cách dạy khác nhau. Với lứa tuổi này tôi cho rằng anh ấy đúng, người cười nhạo anh ấy lại không biết mình mới là người sai.

HLV K:

Có đam mê nhất định sẽ thành công, đừng quan tâm người khác nhìn thế nào, kiên trì con đường của mình, thỉnh thoảng tổng kết, điều chỉnh, sẽ nhanh chóng trưởng thành.

Tôn trọng quy luật phát triển thể chất của trẻ

HLV L:

Trước lớp 3, sự phát triển thể chất và sức mạnh xương cốt của trẻ chưa đủ để thực hiện các động tác kỹ thuật bóng đá quy chuẩn. Ép buộc dạy và yêu cầu các em thực hiện là nhổ mạ trồng lúa, gây hại cho sự phát triển thể chất.

Giáo dục bóng đá thực sự nên bắt đầu sau 9 tuổi. Trước đó nên lấy phát triển hứng thú làm chủ, nuôi dưỡng sự yêu thích bóng đá và hiểu biết cơ bản nhất.

Phản đối "bóng đá công lợi"

HLV M:

Bất cứ thứ gì cũng phải phát triển hứng thú trước. Hoạt động của trẻ em bây giờ khác xa ngày xưa, thiếu là niềm vui chơi tập thể. Về nhà thì xem người lớn dùng thiết bị điện tử, hoặc tự mình cũng dùng.

Là thế hệ mới của nhân viên đào tạo trẻ, nhiệm vụ là giúp các em yêu thích bóng đá qua trò chơi bóng đá.

Mục đích cuối cùng của đào tạo trẻ thực sự là để lấy thành tích sao? Chỉ huấn luyện viên nào có cầu thủ đoạt giải mới là huấn luyện viên giỏi sao? Tôi cho rằng động cơ đó không trong sáng.

Tôi chỉ là nhân viên đào tạo trẻ nghiệp dư, nhưng tôi cũng xem một số đội thiếu nhi thi đấu, huấn luyện viên ở bên đường hét hết sức: chạy vị trí, chuyền bóng, sút... trẻ 7-8 tuổi hiểu những thứ này sao?

Hiểu hết rồi thì cần huấn luyện viên làm gì... Huấn luyện viên là dẫn dắt, không phải ép suy nghĩ của mình vào đầu trẻ. Có lẽ trẻ chỉ thấy đá một trận bóng và ở cùng mọi người chơi rất vui.

Nhưng huấn luyện viên cứ cho rằng thắng trận mới thể hiện được trình độ huấn luyện.

HLV N:

Bóng đá chỉ là đồ chơi, lên lớp bóng đá chỉ nói với các em hôm nay chúng ta chơi gì, chơi vui vẻ nhé.

Thời đại bóng đá công lợi, bóng đá thuần túy gần như tuyệt chủng. Bóng đá sắp mất linh hồn rồi sao?

Nếu đào tạo trẻ bắt đầu nhấn mạnh công lợi, bóng đá chúng ta yêu thích còn đáng yêu không?

Sức hấp dẫn của bóng đá và sức mạnh của đam mê

HLV O:

Cách làm của huấn luyện viên này rất đáng khen. Nuôi dưỡng niềm vui bóng đá cho trẻ là điều quan trọng nhất. Bóng đá là môn thể thao số một thế giới, sức hấp dẫn vô hạn, dưới sự hướng dẫn đúng đắn, rất ít người không yêu thích bóng đá.

Tôi nghĩ sự khác biệt giữa bây giờ và trước đây là:

1, Trò chơi của trẻ em ngày càng đa dạng, đặc biệt là thiết bị điện tử;

2, Phụ huynh quá nuông chiều, như chăm sóc hoa trong phòng, không muốn các em chịu chút khổ nào.

Kéo được nhiều trẻ hơn ra khỏi thiết bị điện tử, khỏi môi trường nuông chiều, để các em thực sự yêu thích bóng đá, được phụ huynh công nhận — đó là điều quan trọng nhất.

Bóng đá giống như chất gây nghiện, nhưng tốt hơn mọi chất gây nghiện, yêu thích thật lòng rồi thì không bỏ được. Từ hồi cấp hai, một mình tôi đã có thể rất phê tâng bóng, rê qua chướng ngại vật, đá vào tường, cả buổi chiều không chán. Suốt cấp ba, đại học, đi làm, đều tích cực tổ chức đội bóng, tập luyện, thi đấu...

Đến bây giờ tuổi ba mươi vẫn muốn bỏ việc làm đào tạo trẻ... Điều này chứng tỏ sức hấp dẫn của bóng đá, sức mạnh của đam mê.

Hãy để nhiều người đá bóng hơn, chúng ta mới có giá trị hơn.

Để hứng thú trở thành người thầy tốt nhất

HLV P:

Qua trò chơi, nhiều chạm bóng, phát triển hứng thú!

Khiến các em yêu thích bóng đá, đó là gốc rễ, một khi mất hứng thú, kết quả sẽ là nỗ lực gấp đôi mà hiệu quả giảm nửa.

Ví dụ: sếp giao một việc bạn rất không thích làm, bạn có tâm huyết làm không? Hiệu suất có cao không?

HLV Q:

Tập luyện nhàm chán không cho phép trẻ em tập trung được lâu.

Trò chơi rèn luyện khả năng phối hợp của trẻ, sau này có thể kết hợp với bóng tốt hơn. Tập luyện nhàm chán kiểu cũ sẽ khiến trẻ mất hứng thú với bóng đá, như vậy là được không bù mất.

HLV R:

Bất cứ bộ môn nào cũng có nhiều phương pháp tập luyện, nhiều phương pháp đều có thể đạt được mục đích. Nhưng đáng tiếc là nhiều huấn luyện viên không muốn đổi mới, không muốn thử!

Cứ dùng đi dùng lại cách cũ, mà còn tự cảm thấy rất tốt!

Suy nghĩ nâng cao: sau trò chơi thì sao?

HLV S:

Đây là quan điểm cá nhân của tôi, kinh nghiệm còn thiếu, mong các huấn luyện viên chỉ giáo.

Ban đầu tôi cũng có thắc mắc về vấn đề này. Với trẻ nhỏ, trò chơi quả thật giúp các em nhanh chóng tiếp nhận và yêu thích bóng đá. Nhưng sau khi các em đã yêu thích bóng đá, chúng ta cần hướng dẫn thêm.

Tôi nghĩ trẻ kiên trì tập bóng đá từ hai đến bốn học kỳ thì cần làm một số bài tập kỹ năng nâng cao.

Tôi nghĩ phân nhóm cầu thủ cần chi tiết hơn. Điều kiện đầu tiên để phân nhóm là tuổi, bao gồm cả tuổi sinh học và tuổi huấn luyện (tuổi cầu thủ).

Điều kiện thứ hai là nền tảng kỹ thuật — có một số cầu thủ có thể theo kịp tập luyện và thi đấu của lứa tuổi cao hơn.

Sau khi khởi động bằng trò chơi, bắt đầu thêm vào các bài tập phối hợp. Điều này chắc chắn là đang dần dần đặt nền móng cho thi đấu. Nhưng nền tảng của chiến thuật vẫn là kỹ thuật, vì vậy chúng ta cần dành nhiều thời gian hơn cho tập luyện kỹ thuật ở lứa tuổi này.